Kamerbrief: bewust zeer beperkte hersteloperatie bij ZW-fouten
Van in totaal 52.000 Ziektewetuitkeringen waarbij mogelijk fouten rond de verrekening van inkomsten zijn gemaakt gaat UWV er slechts 593 zelf op juistheid onderzoeken. Dit blijkt uit een Kamerbrief van demissionair minister Paul (SZW). Het beperkte aantal is het gevolg van een bewuste beslissing om alleen ambtshalve tot herziening over te gaan als de uitkering nog loopt of minder dan 6 maanden geleden is beëindigd.
Volgens de Kamerbrief pakt de gekozen afbakening voor veruit de meeste uitkeringsgerechtigden in hun voordeel uit. Zij hebben door een fout van UWV mogelijk te veel uitkering ontvangen, maar mogen dit geld houden. Een kleiner aantal loopt een nabetaling mis waar ze eigenlijk wel recht op hebben omdat hun voorschot te laag was vastgesteld maar nu niet wordt gecorrigeerd. Nu UWV zelf slechts een zeer klein aantal uitkeringen op juistheid onderzoekt, is van belang dat mensen wel altijd zelf om herziening kunnen vragen als zij denken dat ze te weinig hebben gekregen. Dit geldt ook als hun uitkering meer dan 6 maanden geleden is beëindigd. Volgens een steekproef van UWV heeft uitbetaling van een te laag bedrag plaatsgevonden bij een kwart van de gevallen (13.000 uitkeringen) en gaat het gemiddeld om € 1.300.
Beslissing bespaart veel mensen een terugvordering
Naast de werklast voor UWV is een belangrijke afweging geweest dat de beperkte correctie de meeste werknemers en werkgevers een terugvordering bespaart van gemiddeld € 2.400. Dit geldt voor ongeveer 26.000 uitkeringen. Een andere belangrijke motivering is dat veel uitkeringen al (enkele jaren geleden) zijn beëindigd en relatief kort hebben gelopen. Hierdoor is de impact van foutieve inkomstenverrekening minder groot dan bij langlopende en vaak nog actieve WIA-uitkeringen. Waar UWV niet tijdig heeft gereageerd op doorgegeven inkomsten, past het bij uitkeringen waar het wél tot terugvordering komt de zogenaamde zesmaandenjurisprudentie toe. Dit houdt in dat de terugvordering beperkt blijft tot de eerste 6 maanden nadat de inkomsten bij UWV zijn gemeld en de periode voorafgaand aan deze melding. UWV kan daarnaast in individuele gevallen geheel of gedeeltelijk van terugvordering afzien als daar dringende redenen voor zijn.
Problemen zijn het gevolg van een ICT-fout
De fouten met Ziektewetuitkeringen zijn het gevolg van een fout in een ICT-systeem van UWV. Tussen 2016 en maart 2025 heeft de uitvoeringsinstelling hierdoor bij in totaal 52.000 uitkeringen overige inkomsten niet (volledig) met de uitkering verrekend. Uitkeringsgerechtigden of hun werkgever hebben deze inkomsten wel doorgegeven. In een deel van de gevallen heeft UWV er vervolgens echter niets mee gedaan. Bij een ander deel heeft UWV de doorgegeven inkomsten wel met de uitkering verrekend en is de uitkering omgezet in een voorschot. Over deze beslissing is ook de voorgeschreven voorschotbeschikking afgegeven, maar daarna heeft geen definitieve vaststelling plaatsgevonden. Hierdoor kwam niet aan het licht of het ontvangen voorschot te laag of te hoog was, en bleef het gebruikelijke proces voor nabetaling of terugvordering achterwege.
Meer weten?