Het kabinet van D66, VVD en CDA houdt de deur open voor invoering van één of meer regelingen voor mensen die echt niet (meer) kunnen werken. Het onderzoekt hiervoor zowel opties binnen als buiten de Participatiewet. Dit blijkt uit antwoorden op Kamervragen. Het RSC heeft eerder binnen de WIA-discussie opgeroepen iets voor dit soort situaties te regelen, vanuit de overtuiging dat een rechtvaardig sociaal stelsel anders niet mogelijk is.
De antwoorden op Kamervragen geven een update over een afspraak in het coalitieakkoord over mensen die echt niet kunnen werken en onder de Participatiewet vallen. Deze wet is bedoeld om onder meer mensen met een Wajong- of bijstandsuitkering zoveel mogelijk aan werk te helpen. Volgens het coalitieakkoord zal de overheid degenen onder hen die echt niet kunnen werken niet langer constant blijven vragen dit toch te doen. In reactie op vragen naar de voortgang geeft het kabinet aan dat het samen met gemeenten en belangenorganisaties de opties verkent om dit voornemen binnen de Participatiewet gestalte te geven. Daarnaast meldt het een bredere verkenning naar beleidsopties binnen én buiten de Participatiewet. Met daarbij de opmerking dat het belangrijk is dat een eventuele oplossing ‘inpasbaar is in het brede arbeidsongeschiktheidsstelsel’.
De discussie speelt ook binnen de WIA
Deze laatste opmerking plaatst de kabinetsvoornemens binnen een bredere discussie over de omgang met wie echt niet (meer) kan werken. Het Interdepartementaal Beleidsonderzoek (IBO) Werk aan de WIA noemt afschaffing van de IVA een maatregel die op korte termijn noodzakelijk is om de WIA weer uitvoerbaar te maken. In reactie hierop heeft het RSC er in een notitie op gewezen dat een regeling voor wie echt niet meer kan werken een onmisbaar onderdeel is van een houdbaar en rechtvaardig sociaal stelsel. Zo’n stelsel hoort niemand af te schrijven die nog kan en wil werken, maar kan en mag ook geen eisen stellen die in de praktijk onredelijk uitpakken voor werkgevers en werknemers. Ook het Verbond van Verzekeraars waarschuwde onlangs dat een stelsel voor arbeidsongeschiktheid onderscheid moet maken tussen mensen met en zonder herstelperspectief.
Eén regeling voor iedereen zonder perspectief?
Gezien deze reacties is het de vraag wat de opmerking van het kabinet over de inpasbaarheid van beleidsopties in het brede arbeidsongeschiktheidsstelsel precies betekent. Met het oog op vereenvoudiging van het stelsel zou een voor de hand liggende optie kunnen zijn dat er één uniforme regeling komt voor iedereen zonder reëel werkperspectief. Met zo’n regeling zou de coalitie de afspraak in het regeerakkoord invullen én tegemoetkomen aan de bezwaren tegen een afschaffing van de IVA zonder verdere maatregelen. De tijd zal leren of dit ook inderdaad de richting is waarin het kabinet denkt.
Meer weten?
