Niet langer alleen de risico’s terugdringen, maar ook actief de musculoskeletale gezondheid bevorderen. Deze paradigmaverschuiving introduceert het Deense CoWork-model bij de bedrijfsgezondheidszorg voor behoud van een gezond houdings- en bewegingsapparaat. Volgens de auteurs is een nieuw theoretisch en praktisch kader nodig nu de traditionele focus op risicoreductie aantoonbaar tekortschiet bij het voorkomen van klachten.
Het Deense CoWork-model is een reactie op een hardnekkig probleem in de bedrijfsgezondheidszorg voor behoud van een gezond houdings- en bewegingsapparaat. De focus ligt hierin al tientallen jaren op risicoreductie, maar het aantal werkgerelateerde musculoskeletale aandoeningen daalt niet. Wereldwijd behoren deze nog altijd tot de meest voorkomende beroepsgerelateerde klachten – en ons land is hierin geen uitzondering. In de Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden 2025 gaf 42% van de Nederlandse werknemers aan langdurig last te hebben gehad van klachten aan arm, nek, schouders of handen. Ook langdurige of herhaalde klachten aan de rug (38%) of heupen, benen, knieën of voeten (29%) kwamen veel voor. Aandoeningen aan het houdings- en bewegingsapparaat behoren ook al jaren tot de meest gemelde beroepsziekten. Volgens Beroepsziekten in cijfers 2026 van het Nederlands Centrum voor Beroepsziekten (NCvB) lag het aandeel vorig jaar op 27%.
Focus niet langer alleen op risicobeperking
Volgens het Deense model is de traditionele focus op het reduceren van risico’s op de werkplek misplaatst omdat deze fysieke belasting te eenzijdig als slecht benadert. Beter is om ervan uit te gaan dat werkfactoren de musculoskeletale gezondheid niet alleen kunnen schaden, maar ook kunnen bevorderen. Zo ontstaat een streven naar een zorgvuldige balans waarbij de fysieke factoren op het werk precies goed zijn, en medewerkers dus niet te veel of te weinig worden belast. Bovendien ontstaat er ruimte om de preventie hierbij deels anders in te vullen, door naast risicobeperking ook actieve bevordering van de musculoskeletale gezondheid toe te passen. Het model bevat richtlijnen om dit op verantwoorde wijze te doen. Het versterken van belastbaarheid en werkvermogen op de lange termijn staat hierbij centraal.
| Oproep Nederlandse specialisten: ga met dit model aan de slag
Paul Kuijer en Pieter Coenen, twee specialisten op het gebied van musculoskeletale gezondheid van het Amsterdam UMC, zijn enthousiast over het Deense CoWork-model. In een reactie roepen ze op aan de slag te gaan om het wetenschappelijk en in de praktijk door te ontwikkelen. Volgens hen is allereerst een duidelijke nieuwe definitie van musculoskeletale gezondheid nodig. Daarna is het zaak betrouwbare en gevalideerde meetinstrumenten te ontwikkelen. Ook zou een betrokken gemeenschap van professionals het model moeten implementeren, testen en doorontwikkelen, op zoek naar beter begrip en effectievere interventies. |
Meer weten?
