Studie: vroegere inzet arbeidsdeskundige biedt re-integratiekansen
Hoewel arbeidsdeskundigen van oudsher vooral curatief bezig zijn, lukt het een deel van de beroepsgroep ook preventieve activiteiten te ontplooien. De inzet van deze professionals is erop gericht verzuim te beperken of te voorkomen, maar krijgt in de praktijk op uiteenlopende wijzen gestalte. Er liggen op dit terrein nog veel kansen, en ook casemanagers kunnen een rol spelen in het verzilveren hiervan. Dit blijkt een onderzoek van het Arbeidsdeskundig Kenniscentrum (AKC).
Het (kleinschalige) kwalitatieve onderzoek van het AKC gaat specifiek in op de vraag hoe preventieve arbeidsdeskundige inzet er in de praktijk uitziet. Arbeidsdeskundigen komen vaak pas in beeld als iemand al maanden verzuimt, terwijl signalen dat er iets wringt soms al veel eerder zichtbaar zijn. De 16 interviews en 7 praktijkvoorbeelden in het onderzoek laten zien waar kansen liggen, maar ook waarom meer preventieve inzet van arbeidsdeskundigen nog niet zo simpel is. Het onderzoek concludeert dat dit vraagt om betere bekendheid van de rol van arbeidsdeskundigen. Ook kennisdeling, passende randvoorwaarden in het systeem en goede samenwerking met andere professionals – waaronder casemanagers – gelden als belangrijke punten van aandacht.
Samenwerking en korte lijnen met casemanagers nodig
Het onderzoek ziet meer preventie door arbeidsdeskundigen als een gezamenlijke opdracht voor werkgever, werknemer en een netwerk van deskundigen. De beroepsgroep van casemanagers geldt hierbij als een van de kernpartners. De onderzoekers signaleren echter dat samenwerking in de praktijk vaak stuit op knelpunten. Zo gaat preventie nogal eens verloren in een wirwar van elkaar overlappende verantwoordelijkheden en ontbreekt het aan korte lijnen, heldere rolafspraken en gezamenlijk ingerichte projecten. Deze bevindingen sluiten aan bij de RSC-serie Samen verantwoordelijk voor sociale zekerheid en het RSC-onderzoek Van verzuim naar preventie. Beide benadrukken het belang van samenwerking, maar constateren ook dat er nog veel te winnen is.
Preventie is ook een systeemvraagstuk
Volgens de AKC-onderzoekers is de spanning tussen een curatieve en preventieve aanpak niet alleen een dilemma voor arbeidsdeskundigen, maar ook een breder systeemvraagstuk. Ze signaleren dat uitvalpreventie en versterking van duurzame inzetbaarheid belangrijke punten van aandacht zijn nu werkdruk, personeelstekorten en de complexiteit van arbeidsrelaties toenemen. Maar ook dat preventie geen losse interventie is, en vraagt om een fundamenteel andere manier van kijken en werken. De onderzoekers willen zich verder verdiepen in concrete praktijken en organisatiecontexten en nodigen andere professionals uit om het gesprek over preventie voort te zetten. Zo hopen ze beter te begrijpen wat werkt, waarom dat zo is en welke randvoorwaarden daarbij gelden.
| Vroegtijdige preventieve inzet van arbeidsdeskundigen: 8 voorbeelden
Het onderzoek bevat meerdere voorbeelden van de wijze waarop preventieve arbeidsdeskundige inzet in de praktijk vorm kan krijgen. Soms is dit expliciet en georganiseerd, soms impliciet en op basis van ervaring, intuïtie en betrokkenheid. 8 concrete voorbeelden die aan bod komen zijn:
|
Meer weten?